ri 25.apr 2017
Er etta ekki komi ng?
Eva Hafds sgrmsdttir.
Eva og Arna Sif systir hennar sem leikur me Val.
Mynd: r einkasafni

Dra Mara sleit krossband landsleik sasta mnui.
Mynd: Ftbolti.net - Haflii Breifjr

Myndin snir au li sem ttu flesta leikmenn sem hfu sliti egar ritgerin var skrifu.
Mynd: r einkasafni

Sandra Mara Jessen missir af byrjun tmabils eftir a hafa sliti aftara krossband mars.
Mynd: Ftbolti.net - Svar Geir Sigurjnsson

rr leikmenn Pepsdeildarlis Vals, sem og einn leikmaur rs/KA, bnar a slta krossband nna rmum remur mnuum. Er a ekki of miki?

Eva Hafds heiti g, 26 ra rttafringur og fyrrverandi leikmaur rs/KA, Aftureldingar og nna sast Fjarabyggar. Fr rinu 2007 hef g haft brennandi huga krossbndum og krossbandaslitum kvenna og er stan s a sjlf hef g tvisvar sinnum ori fyrir v a lenda essum meislum, ri 2005 hgri fti, 15 ra gmul og svo aftur 2007 vinstri fti, 17 ra. g vissi lti sem ekkert um meislin eim tma ea hversu alvarleg au eru og fr a hafa huga eim og algengi eirra slandi eftir a g sleit seinna skipti.

Markmii me essum skrifum mnum er a vekja athygli mikilvgi fyrirbyggjandi jlfunnar til ess a reyna a koma veg fyrir krossbandaslit og vonandi a framhaldi veri vitundavaknig v a rf s slku. Krossbandaslit geta leitt til langvarandi hnmeina og eru meisli sem tti a lta alvarlegum augum.

Algengi krossbandaslita slandi hefur aukist gfurlega sustu rum og tel g meal annars tilkomu ervigrasknattspyrnuhsanna spila ar inn . Rannsknir sna fram a um 70% alvarlegra hnmeisla rttum eigi sr sta n lkamlegrar snertingar fr andstingi og eru krossbandaslit eitt algengasta tilfelli hnmeisla rttum sem krefjast snggra stefnubreytinga, lkt og knattspyrnu, handbolta og krfubolta. Undirlag, skbnaur, utan a komandi astur sem og lkamsbygging hafa einnig mikil hrif.

Tali er a ungar konur su 16% lklegri til ess a vera fyrir essum meislum en karlar og er a a strstum hluta vegna lkamsbyggingar kvenna. Konur eru me breiari mjamir og hn ar af leiandi innar mia vi mjamirnar og v undir meira lagi. Tarhringur kvenna er svo annar ttur en niurstur rannskna eru oft mjg misvsandi um a hversu mikil hrif hann hefur en sna flestar a konur eru mun vikvmari fyrir meislunum fyrstu dgum tarhringsins.

ri 2013-2014 vann g a v a skrifa BS-ritger rttafri vi Hsklann Reykjavk um krossbandaslit knattspyrnukvenna slandi. g hafi samband vi fyrirlia og jlfara lia bi Peps- og 1. deild kvenna ar sem g skai eftir tttku eirra leikmanna sem hfu sliti krossband/bnd og sendi kjlfari t spurningalista. Alls voru 55 leikmenn aldrinum 16-34 sem tku tt og svruu spurningunum. ar kom ljs a helstu orsk krossbandaslita knattspyrnuvenna hr slandi eru snningur fstum fti og getur a meal annars orsakast vegna skbnaar. gervigrasi hafa langir blatakkar t.a.m meiri tilhneigingu til a festast grasinu en hringtakkar en um 54% tttakenda slitu einmitt gervigrasi - sem og g sjlf bi skiptin.

a sem stakk mig hva mest vi ger rannsknarinnar snum tma var a hversu mis mikil hersla er lg srstakar fyrirbyggjandi fingar hj lium slandi. flestum rannsknum og heimildum sem g fann var tala um a konur vru vikvmastar fyrir meislunum kringum kynroskaskeii og hversu mikilvgt vri a byrja snemma me fyrirbyggjandi fingar lkt og styrktar- og stugleikafingar sem og lendingartknifingar. Rmlega helmingur eirra sem svruu spurningalistanum sgu a ltil ea frekar ltil hersla vri lg fyrirbyggandi styrktarjlfun hj snu flagi. Samkvmt rannsknum er einn mikilvgasti tturinn fyrirbyggingu krossbandaslita a a kenna rtta lendingartkni og kom a fram svrunum a um helmingur lianna lagi litla ea enga herslu slkar fingar.

veturna keppast liin um hverja einustu mntu knattspyrnuhsum landsins og eru mrg flg sem urfa a deila hsum og fer v mestur tminn grasinu srhfa jlfun sem snr a ftboltanum. a vri hugavert a skoa forgangsrun jlfara, .e.a.s hversu margir eru a nta ann tma sem eir hafa fyrir hefbundnar knattspyrnufingar einungis knattspyrnu ea hvort eir gefi sr tma fyrir fyrirbyggjandi fingar upphafi ea lok fingar. Sjlf man g ekki eftir neinu slku mnum ferli. a voru einungis r fingar sem g fkk hj sjkrajlfara endurhfingarferlinu sem g sinnti sjlf eftir fingar. Vissulega hefur einhver breyting ori ar san 2007 en betur m ef duga skal.

Myndin hr til hliar snir au li sem ttu flesta leikmenn sem hfu sliti egar ritgerin var skrifu.

San veit g um rmlega tu stelpur, r nr llum essara lia sem hafa sliti (sumar eirra anna skipti) og eru r mgulega fleiri. Allt eru etta li sem leika Pepsdeildinni r.

a sem essir fjrir leikmenn sem sliti hafa nna sustu mnuum eiga sameiginlegt er a r byrjuu mjg ungar a spila meistaraflokki og mgulega ekki bnar a taka t lkamlegan roska. Ef til vill voru r einnig a spila me fleiri flokkum sama tma, sumar bi 2. og 3. og v lagi miki ar sem stkki milli er frekar strt. En afhverju nna? Hva er a sem veldur? Eru a stugar breytingar undirlagi? a a fara af grasi yfir gervigrasi, sem er alls ekki eins llum vllum? Er a lagi? Er a eitthva meira nna en oft ur? Vissulega er lagi miki, tala n ekki um eim leikmnnum sem eru/tla sr a fara EM sumar en tli s rtt a skella skuldinni alfari auki lag?

v miur hef g ekki svrin vi essum spurningum og er erfitt a komast til botns v hva a er sem nkvmlega veldur essari grarlegu aukningu en mean a rkja svona margir vissu ttir essari jfnu tel g enn mikilvgara a leggja herslu fyrirbyggjandi fingar sem snt hefur veri fram a virki. Me v getur maur lagst koddann kvldin, vitandi a a maur er binn a gera sinn tt a reyna a sporna vi essu.
Einnig er erfitt a reyna a leysa gtuna um a hvort grasi s valdurinn og er tarhringurinn vissulega str faktor en egar llu er botninn hvolft er a vst a jlfa hn stendur alltaf sterkara a vgi en jlfa.

-Eva Hafds sgrmsdttir

Fyrir hugsasama er hgt a sj ritgerina heild sinni skemman.is undir leitarorunum Krossbandaslit knattspyrnukvenna slandi.