fim 12.maķ 2022
Tęknin og fótboltinn
,,Handakrikarangstęša
Draugamark Frank Lampards
Mynd: Getty Images

Dęmi um hvernig ķžróttavķsindin eru notuš
Mynd: ssep.com.au

VAR
Mynd: Getty Images

Tęknivęšing fótboltans sķšustu 20 įrin hefur veriš vķštęk. Allt frį ķžróttavķsindum sem beytt er į ęfingasvęšinu til myndbandsdómgęslu (VAR) ķ sérstökum tilvikum inn į vellinum. Žetta hefur gjörbreytt hvernig ķžróttir er spiluš og hvernig viš horfum į hana og spjöllum um hana en viš hljótum aš spurja okkur hvort žęr breytingar hafi veriš til bóta.



Tęknivęšing fótboltans hefst meš sjónvarpinu og žannig fjölgar knattspyrnuašdįendum um allan heim. Myndbandsgreining į öllum mögulegum žįttum ķžróttarinnar fylgir svo eftir. Sjónvarpiš lyfti ķžróttinni ķ hęstu hęšir og peningarnir fóru svo sannarlega aš flęša.

 Ķ lok 20. aldar og ķ byrjun žeirra 21. eykst miklivęgi ķžróttavķsinda ķ atvinnumenskunni. Žau myndi gera leikmönnum kleift aš spila meira, meš meiri įkefš og almennt verša meiri og betri leikmenn. Žessi žróun er enn ķ fullum gangi og sem dęmi mį taka aš ķ stęrstu klśbbum heims eru fjölmenn teymi sem sinna žessu starfi eingöngu.

Įriš 2012 er dómgęslan endurbętt meš marklķnutękni. Mikil pressa hafši veriš um aš taka slķka tękni ķ notkun og var oft vķsaš til hins fręga „draugamarks“ Frank Lampard į HM 2010. Žessi tęknibreyting fór vel af staš og hefur reynst vel.

Nęsta stóra skrefiš er hin margfręga myndbandsdómgęsla. Hśn var fyrst prófuš ķ efstu deild Hollands 2012-13 og eftir žį tilraun sótti Hollenska knattspyrnusambandiš um aš alžjóšlegum reglum yrši breytt. Žaš var samžykkt og įriš 2016 byrjušu deildir ķ Hollandi, Įstralķu og Bandarķkjunum aš nota žetta fyrirkomulag. Nśna er myndbandsdómgęsla ķ notkun ķ öllum stęrstu knattspyrnudeildum og keppnum ķ heimi.

Hvaš er gott fyrir leikinn

Krafan um myndbandsdómgęslu er tilkomin ekki sķst śt af žeirri augljósu įstęšu aš dómarinn dęmir leikinn ķ rauntķma og į ķ samkeppni viš ašdįendur og fréttamenn sem geta skošaš leikinn ķ endursżningum og frį mörgum sjónahornum. Žannig mundu dómarar fį ašstoš og foršast mistök . Raunin er hinsvegar sś aš dómarar verša fyrir alveg jafn miklu skķtkasti og įšur vegna žess aš framkvęmd žessara breytinga hefur ekki gengiš nógu vel. Smįmunasemin er oft įtakanleg eins og ķ rangsöšudómum og hendi, dómgęslan tekur oft langan tķma og hęgir žvķ mjög į leiknum og žar aš auki skemmir žetta töluvert fyrir ašdįendum sem fagna góšu marki en fį svo aš vita 3 mķnśtum seinna aš žaš var dęmt af vegna smįmunasemi sem hefur veriš hęšnislega kölluš handakrikarangstęša. Įhorfendur eru nefnilega vanir žvķ aš leikurinn sé dęmdur meš mannlegum mistökum dómarans, aš leikurinn gangi hrašar og ekki žurfi aš bķša meš aš fagna mörkum. 

Ķ upplżsingum frį ESPN um tölfręši myndbandsdómgęslu kemur margt įhugavert fram. Į žessu tķmabili hafa veriš 103 myndbandsdómgęslur alla žessa dóma hefur vallardómarinn samžykkt žrįtt fyrir aš hafa śrskuršarval aš gera annaš. 37 mörk hafa veriš tekin af lišum og 27 žeirra hafa veriš vegna rangstęšu, žar aš auki hafa veriš gefiš 30 vķti. Inn ķ žessum tölum mį finna fullt af verulega umdeildum atvikum ekki sķst žar sem leikmenn hafa veriš dęmdir rangstęšir žvķ žeir eru meš stęrri fętur en varnarmašurinn eša fengiš vķti į sig žvķ boltinn snerti litlaputta. Samkvęmt ströngustu tślkun į reglunum hafa myndbandsdómararnir vissulega lang oftast rétt fyrir sér en mašur spyr sig hvort žetta sé gott fyrir leikinn.

 Hugmyndin bakviš myndbandsdómgęslu er vissulega góš og žaš er alveg hęgt aš sjį fram į aš hśn muni nżtast vel ķ framtķšinni en eins og stendur er virkilega margt sem žarf aš laga ķ framkvęmdinni. Deilurnar um tęknina og gagnrżnin į hana sżnir žaš ljóslega.

Ķžróttavķsindin „allķlę ekki gott?“

 Ķžróttavķsindin hafa óneitanlega fęrt boltanum margt gott. Leikmenn borša betur, hreyfa sig betur og bjóša žar af leišandi upp į meiri gęši inn į vellinum. Allt sem gerist innį vellinum er greint ķ smįatrišum og ęfingaprógrömm vandlega skipulögš į grunni vķsindalegra upplżsinga.

En afleišingarnar eru ekki allar góšar. Aukin geta ķžróttamanna og fjölgun įhorfenda gefa žeim sem reka višskiptagreinina knattspyrnu aukin tękifęri. Žeir eru sķfellt aš stinga upp į nżjum keppnum og aukni tķšni stórmóta til žess aš fjölga leikjum og žar af leišandi selja fleiri leiki til sjónvarpsstöšva.

Knattspyrna er einfaldlega mikill gróšavegur og eigendur félaga og skipuleggjendur gręša heilmikiš į mešan įlag į leikmenn eykst og žeir verša sķfellt žreyttari og meišast meira. Žaš sem ekki mį gleymast aš stjörnurnar okkar eru mennskir og žaš er ekki hęgt aš leggja óendanlegt įlag į žį sama hversu vel žeim er borgaš.

Og žó aš žetta sé aušvitaš ekki ķžróttavķsindum alfariš aš kenna žį er erfitt aš sjį fyrir sér FIFA og UEFA fjölga leikjum og mótum svona mikiš žegar lķfsstķll og žjįlfun atvinnumanna var į annan hįtt.

Ķžróttavķsindin hafa almennt séš valdiš góšri žróun og fęrt okkur hrašari og betri leik auk žess sem sušningsmenn hafa fengiš fullt af nżjum upplżsingum mešal annars ķ gegnum tölfręšina til aš ręša um.

Fyrsta grein: Reglurnar sem aš viš elskum aš hata