fös 13.maķ 2022
Óbošleg spilling
Sepp Blatter
Mynd: Getty Images

Michel Platini
Mynd: Getty Images

Gianni Infantino (vinstri) og Vladimir Putin forseti Rśsslands (hęgri)
Mynd: Getty Images

Mynd: Getty Images

Fótboltinn veltir grķšarlegum fjįrmunum og žaš er dapurlegt aš mikil spilling hefur fylgt į eftir. Žaš er sama hvort um er aš ręša litlar stofnanir eins og KSĶ eša žęr allra stęrstu eins og FIFA. Sumir halda ef til vill aš žetta įstand sé óhjįkvęmilegt en žó svo aš spillingarvarnir gętu veriš mun betri žį er veriš aš gera suma spillta forystu menn įbyrga og afl stušningsmanna mį ekki vanmeta. Žeir hafa sżnt krafta sķna eins og ķ mótmęlunum gegn fyrirhugašri stofnun Ofur-deildarinnar og skipuleggjendur žurftu aš hętta viš ašeins žremur dögum eftir aš hafa tilkynnt um deildina.



Svartir saušir

 Saga fyrrverandi stjórnarmanna FIFA (Alžjóša Knatsspyrnusambandiš) og UEFA (Evrópska Knattspyrnusambandiš) er vel žekkt mešal knattspyrnu unnenda en Sepp Blatter fyrrverandi forseti FIFA og Michel Platini fyrrverandi forseti UEFA voru reknir eftir aš upp komst um spillingarmįl žeirra. Žeir voru kęršir ķ Sviss mešal annars fyrir ólöglega greišslur frį Blatter til Platini.

Eitt af hlutverkum Sepp Blatters var aš leiša nefnd til aš velja žau lönd sem fengu aš halda Heimsmeistaramótiš ķ knattspyrnu og žį mį segja aš spillingin hafi fariš śr böndunum.

Bixaš og brallaš meš Heimsmeistarakeppnina

2010 var kosiš um stašsetningu į HM keppninni fyrir įrin 2018 og 22. Žaš voru fjögur Evrópu lönd sem bitust um aš fį keppnina 2018 og fimm um keppnina 2022, žrjś frį Asķu, eitt frį Bandarķkjunum og eitt frį Įstralķu.

Rśssland vann kosninguna um HM 2018 og žaš žrįtt fyrir aš vera einręšisrķki sem mešal annars višurkennir ekki samkynhneigš. Mikilvęgt er aš žaš komi fram aš Rśssland hafši ekki rįšist inn ķ Śkraķnu til žess aš taka yfir Krķm skagann į žessum tķma en aftur į móti hafši žaš gerst įriš 2014 įn žess aš nein višbrögš yršu frį FIFA.

 Katar unnu svo kosningarnar fyrir HM 2022 žrįtt fyrir langa sögu mannréttindabrota. Žar er samkynhneigš beinlķnis ólögleg og trśfrelsi ekki ķ lögum og bannaš aš ganga af mśslimatrś. Mjög žungar refsingar eru viš brotum į žessum lögum og mį bśast viš daušadómum žar sem menn eru lķflįtnir meš žvķ aš ganga fyrir aftökusveit

Kynlķf utan hjónabands er ólöglegt eins og aš drekka įfengi. Refsing viš žessum brotum er hżšing allt frį 40 til 100 svipuhöggum . Enn fleiri mannréttindabrot eru stunduš ķ Qatar en ég lęt žetta duga sem dęmi.

 Žetta hefšu įtt aš vera nęgar įstęšur til žess aš śtiloka Qatar. En svo var ekki og uppbygging hófst af fullum krafti

Samtals hefur žjóšin flutt inn um miljón verkamenn til aš byggja velli og innviši sem er u.ž.b. helmingur af ķbśafjölda Katar. Ašstęšurnar sem žessir verkamenn bśa viš eru skelfilegar og mögulegt er aš allt aš 4000 žeirra muni lįta lķfiš įšur en aš sparkaš veršur ķ bolta ķ Qatar. Og žaš er mögulega lįgt mat žar sem ašrar heimildir telja aš um hęrri tölu geti oršiš aš ręša.

Sepp Blatter žįverandi forseti FIFA sagši meš ašdįun žegar žaš var kosiš um keppnina „Žegar ég var fyrst ķ Katar bjuggu ašeins 400.000 manns hér en nś eru 1,6 miljón“.

Įriš 2013 įkvaš FIFA aš rannsaka ašstęšur verkamannana en komust aš žeirri nišurstöšu aš gera ekkert.

FIFA og kosninganefndin gįtu ekki lengur haldiš žessari spillingu leyndri og til aš gera langa sögu stutta uršu 11 af žeim 22 sem sįtu ķ kosningarnefndinni , sektašir, reknir, settir ķ bann eša įkęršir fyrir spillingu og žar į mešal žeir Sepp Blatter og Michel Platini.

Gianni Infantino tók viš forstęti FIFA og Alexander Ceferin tók viš UEFA. Žessu var almennt fagnaš ķ knattspyrnuheiminum og bśist viš aš nś yrši tekiš į spillingunni en žvķ mišur varš svo ekki.

Žessi spillingarmįl komu upp į yfirboršiš įriš 2016 og žrįtt fyrir žaš fór HM ķ Rśsslandi fram 2018 og ekkert mun stöšva HM ķ Katar.

Ofurdeildin brotlendir

FIFA og UEFA hafa alls ekki einokaš spillinguna ķ knattspyrnunni žvķ eigendur og forsetar félagsliša hafa svo sannarlega tekiš žįtt ķ gamninu og aldrei var žaš ljósara en žegar 12 af stęrstu lišum evrópu kynntu evrópsku ofurdeildina žann 18.aprķl 2021. Žessi deild įtti aš vera „einkaklśbbur“ žessara félaga žar sem t.d. vęri ekki hęgt aš falla eins og tķškast ķ öllum öšrum deildum ķ heimi nema ķ Bandarķkjunum žašan sem „módeliš“ er augljóslega tekiš.

Stjórnarmenn notušu Covid faraldurinn sem afsökun og sögšu aš žetta vęri naušsyn fyrir fjįrhag žeirra. Einnig héldu žeir fram aš žetta vęri gert fyrir įhorfendur til žess aš fęra knattspyrnuna upp į hęrra sviš og gera leikinn betri.

Žaš varš hreinlega allt brjįlaš. Svona įttu fótboltamót ekki aš vera og peningagręšgin skein ķ gegn illa falin.

Stušningsmenn voru fljótir aš bregšast viš og t.d. voru hörš mótmęli voru fyrir leik Liverpool gegn Leeds 19.aprķl žar sem um 700 stušningsmenn męttu og fyrir leik Chelsea gegn Brighton 20.aprķl žar sem yfir 1000 manns męttu og seinkušu leiknum töluvert.

Mótmęlin breiddust śt til annarra félaga og įrangurinn mį sjį į žvķ aš mótmęlendum Chelsea leiknum var tilkynnt aš lišiš vęri aš draga sig śr keppninni og sólarhring sķšar var keppnin blįsin af.

Spęnsku félögin 2 Real Madrid og Barcelona hafa žó enn ekki sagt skiliš viš žessar hugmyndir og halda žvķ fram aš viljinn fyrir ofurdeildinni sé enn til stašar. Žaš er mikilvęgt aš gera ekki žessi félög aš sökudólgum eingöngu heldur er mikilvęgt aš stušningsmenn muni aš öll 12 félögin samžykktu žetta į sķnum tķma og hefši ekki veriš fyrir harša mótspyrnu ašdįanda hefši deildin oršiš aš veruleika.

Meistaradeildin tekur breytingum

UEFA undir stjórn Ceferin fordęmdi ofurdeildina og hótaši jafnvel lögsókn. En ķ skjóli fjölmišla farsans kynntu žeir breytingar į Meistaradeildinni einungis degi eftir aš ofurdeildin var kynnt.

Žessi breyting skyldi hefjast tķmabiliš 2024/25. Breytingarnar eru žessar: 36 liš koma ķ staš 32, ein deild ķ staš 8 rišla og 8 leikir gegn 8 andstęšingum ķ staš hefšbundinna 4 liša rišla.

 Gamaniš heldur įfram žvķ aš liš sem endar ķ 9. til 24. sęti spila ķ tveggja leikja śrslitakeppni til aš komast ķ 16 liša śrslit. Žetta žżšir aš fyrir žau 16 liš mun leikjafjöldinn nęsum tvöfaldast.

Fyrir utan aš gera mótiš mun flóknara og erfišara žį mį sjį eina skżra stefnu ķ žessu og žaš er aš gręša meira į mótinu sem er nś žegar aršbęrasta mót UEFA. Žaš er gert meš žvķ aš fjölga leikjum sem žżšir meira sjónvarpsįhorf og meiri pening frį bakhjörlum auk žess sem aš fyrirkomulagiš getur virkaš sem einskonar öryggisnet fyrir stęrstu félögin.

Spilling er stórt vandamįl ķ knattspyrnunni og hamlar žróun hennar. Forrķkum einstaklingum hefur tekist aš peningagera tilfinningar og menningu knattspyrnuašdįenda. Ef aš višskiptaašferš byggir sķfellt meir į gręšgi og spillingu žį hlżtur hśn aš eiga sér takmörk žar sem aš hagnašurinn byggir alfariš į fólki sem einungis hefur įhuga į ķžróttinni sjįlfri. Įtökin um ofurdeildina sżndu ef til vill aš komiš er aš įkvešnum žolmörkum.

Ķ žessum 3 stuttu greinum hef ég rakiš sögu knattspyrnu reglna og hvernig žęr hafa žróast ķžróttinni bęši til góšs og ills og sķšan žessa grein um spillingu ķ knattspyrnunni. Knattspyrnan er ķžrótt sem stöšugt er ķ žróun og framtķšin er björt svo lengi sem aš tekiš er tillit til óska og vęntinga ašdįenda frekar en aš višskipta og hagnašarsjónarmiš taki öll völd.

Fyrsta grein: Reglurnar sem aš viš elskum aš hata

Önnur grein: Tęknin og fótboltinn